بیم و امیدهای پنجمین نمایشگاه شیلات

0
پنجمین نمایشگاه بین‌المللی شیلات و آبزیان، ماهی‌گیری، غذاهای دریایی و صنایع وابسته، 7 الی 10 آبان ماه در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران برگزار شد و شرکت‌های فعال در حوزه شیلاتی دستاوردها و توانمندی‌های خود را به نمایش گذاشتند. با وجود مشکلات ناشی از پاندومی ویروس کرونا و همچنین دشواری‌های اقتصادی ناشی از تحریم‌های ظالمانه علیه کشورمان، نمایشگاه شیلات و صنایع وابسته، دوره نسبتا خوبی را پشت سر گذاشت و در کنار تمام نگرانی‎های اقتصادی، استقبال از این نمایشگاه، برخی امیدها را نیز زنده کرد.

استقرار سازمان شیلات در نمایشگاه

کار بسیار پسندیده سازمان شیلات که در طول چند روز برگزاری نمایشگاه در غرفه خود آماده پاسخگویی به مسائل و مشکلات فعالان بودند، یکی از نکات چشم‌گیر نمایشگاه بود. دکتر خون‌میرزایی، رئیس سازمان شیلات، دفتر کار، معاونان خود و تقریبا سازمان شیلات را در این نمایشگاه مستقر کرده بودند تا از نزدیک با علاقمندان و فعالان این حوزه در تعامل باشند.
کار ارزشمندی که در همایش‌ها و نمایشگاه‌های دیگر هم از سازمان شیلات دیده بودیم و در این نمایشگاه نیز به نحو احسن مشاهده شد. چنین حرکتی مختص به سازمان شیلات است و در معاونت‌ها و سازمان‌های دیگر وزارت جهادکشاورزی، تاکنون شاهد چنین اقدامی و با این حجم نبوده‌ایم که امیدوار هستیم از سوی معاونت‌ها و سازمان‌های دیگر نیز شاهد چنین اقدامی در رابطه با نمایشگاه‌های مرتبط باشیم.

برخی نقاط ضعف و قوت‌ها

در این نمایشگاه نوآوری‌هایی در زمینه زنجیره‌های تولید و نیز کشت قراردادی توسط برخی شرکت‌ها ارائه شد که از جمله کارهای نسبتا بکر و جدید این حوزه بودند.
همچنین شرکت‌هایی در زمینه هوش مصنوعی و استفاده از آن در صنایع شیلاتی، توانمندی‌های خود را به نمایش گذاشتند.
به نظر می‌رسد از جمله نقاط ضعف هم نمایشگاه جای خالی صنایع بسته‌بندی، تبدیلی و تکمیلی شیلاتی بود که متاسفانه این حلقه ارزشمند از زنجیره تولید در نمایشگاه این دوره حضور چندان قابل توجهی نداشت و می‌توان آن را یکی از نقاط ضعف جدی نمایشگاه به شمار آورد.
به گزارش خبرنگار مزرعه سبز، دکتر نبی‌االله خون‌میرزایی، معاون وزیر و رئیس سازمان شیلات کشور در حاشیه این نمایشگاه و در گفت‌و‌گو با خبرنگاران به تشریح برخی مسائل مربوط به صنعت شیلات پرداخت.

فرصتی برای مرور توانمندی‌های داخلی

خون‌میرزایی، رئیس سازمان شیلات گفت: پنجمین نمایشگاه بین‌المللی شیلات با رعایت پروتکل‌های بهداشتی به منظور هم‌افزایی دست‌اندرکاران رشته‌های مختلف صنایع شیلاتی و ارائه توانمندی‌ها و دستاوردهای داخلی کشور، با رویکرد تخصصی تشکیل شد تا ظرفیت‌های داخلی را متناسب با برنامه‌های کشور مرور کنیم و نقاط ضعف و کاستی‌هایی که در پیشبرد این برنامه‌ها وجود دارد را براساس توانمندی‌های داخلی کشور و هم‎فکری و هم‌افزایی دست‌اندرکاران صنعت در حوزه‌های تحقیقاتی، اجرا، سرمایه‌گذاری، صنعت و سایر حوزه‌ها حل و فصل کنیم. خوشبختانه نسبت به آخرین نمایشگاه، توانمندی‌های امیدوارکننده‌ای ارائه شده که می‌توان از آنها در جهت تحقق برنامه‌های شیلاتی کشور استفاده کرد.

افزایش دو برابری تولیدات شیلاتی در 4 سال آینده

معاون وزیر و رئیس سازمان شیلات در پاسخ به سئوال خبرنگار «مزرعه سبز» در مورد توجه ویژه دکتر ساداتی‌نژاد، وزیر جهاد کشاورزی به بخش شیلات و ضروریات دستیابی به برنامه‌های مد نظر ایشان در این بخش، گفت: توجه ویژه دکتر ساداتی‌نژاد به شیلات، ناشی از شناخت درست و رویکرد منطقی ایشان به این زیربخش است؛ چراکه وی به‌خوبی بخش شیلات، ظرفیت‌ها و توانمندی‌های آن را می‌شناسد و ضرورت افزایش تولید و مصرف آبزیان را درک می‌کند و بر این مبنا برنامه‌های افزایش دو برابری در یک دوره 4ساله را در برنامه کاری خود دارد.
وی توضیح داد: برای تحقق این مسئله سازمان شیلات برنامه مفصلی را در زمینه‌های مختلف صید، آبزی‌پروری، صنایع تبدیلی، تکمیلی و نیازمندی‌ها و ملزومات آنها تنظیم و به وزارتخانه ارائه کرده است و وزارتخانه در حال بسترسازی برای تحقق آن است. این حجم سرمایه‌گذاری نیاز به حمایت‌های ویژه‌ای از جانب دولت دارد و برای تامین تسهیلات و زیرساخت‌های مورد نیاز، لازم است همه دستگاه‌ها، هماهنگی لازم برای افزایش کمی و کیفی تولید مورد نظر را داشته باشند؛ اصلاح قوانین با هماهنگی و همکاری مجلس باید صورت بگیرد و حمایت‌های مختلفی از نظر ارائه تسهیلات، مشوق‌های تولید، مشوق‌های صادرات نیز لازم است که در برنامه ارائه شده به وزارتخانه همه این موارد را مورد اشاره قرار داده‌ایم.
خون‌میرزایی افزود:‌ رویکردهای اساسی و کلان سازمان شیلات در درجه اول توجه به ظرفیت‌های مغفول مانده کشور است؛ کم کردن وابستگی تولید به آب‌های شیرین و رویکرد آبزی‌پروری در آب‌های لب‌شور و شور با توجه به برنامه توسعه دریامحور و پرورش ماهی در قفس، استفاده از سواحل و افزایش بهره‌وری در ظرفیت‌های موجود با استفاده از دانش روز از جمله رویکردهای مهم ما است.
خون‌میرزایی ادامه داد: در بعضی از حوزه‌ها مانند طرح‌های پرورش میگو، ماهیان گرمابی، پرورش ماهی در قفس دریایی و… که نیاز به زیرساخت فیزیکی دارد، تا پایان سال 1400 زیرساخت‌های لازم را آماده خواهیم کرد. به عنوان مثال در میگو تا پایان امسال سطح زیرکشت، حداقل به 23 هزار هکتار می‌رسد که در صورت تحقق آن، تولید 100 هزار تنی را برای ما نوید می‌دهد و اگر مشکل خاصی وجود نداشته باشد در کشور حتی توان تولید 130 هزار تن میگو تا افق 1404 وجود دارد.
وی افزود: برای پرورش ماهی در قفس دریایی نیز اگر بستر کار از جهت پشتیبانی ارزی و ریالی برای پیشبرد برنامه‌ها وجود داشته باشد، پیش‌بینی می‌شود که از مطالعات 6/ 4 میلیون تنی شمال و جنوب کشور، بتوانیم تولید 600هزار تنی را در پایان 4 سال محقق کنیم.
در ماهیان سردابی و گرمابی رویکرد ما بیشتر افزایش بهره‌وری است و حرکت به سمت سیستم‌های متراکم و استفاده از روش‌های بازچرخانی آب را مد نظر داریم و برنامه‌ای برای توسعه مزارع و سطح زیرکشت نداریم.

سرانه مصرف آبزیان نصف سرانه جهانی

خون‌میرزایی در مورد بازار فروش و مصرف آبزی‌پروری نیز گفت: افزایش تولید آبزیان در کشور برای ما یک الزام است نه یک انتخاب و افزایش مصرف هم باید در کنار آن اتفاق بیفتد. سرانه مصرف آبزیان در کشور ما نصف میانگین جهانی است، بنابراین نگرانی از بابت افزایش تولید محصول نداریم و در صورت افزایش دو برابری در مصرف، تازه سرانه مصرف ما به میانگین جهانی خواهد رسید و با توجه به ارزش غذایی آبزیان به‎عنوان غذاهای فراسودمند و برتر، باید مصرف آن در کشور افزایش پیدا کند. البته در کنار بازارهای داخلی، توسعه صادرات به کشورهای مختلف را نیز در نظر داریم.
وی توضیح داد: افزایش سرانه مصرف نیز موارد مختلفی اعم از فرهنگ‌سازی، تبلیغ، سهولت دسترسی و مشارکت جمعی همه دستگاه‌های فرهنگ‌ساز را طلب می‌کند که باید با یک هم‌افزایی جمعی سرانه مصرف را بالا برد و لازم است حلقه فرآوری، بسته‌بندی و صنایع تبدیلی و تکمیلی توسعه پیدا کند.
خون‌میرزایی گفت: سرانه مصرف آبزیان در سال 1399 به 4/ 13 کیلوگرم رسید که میانگین جهانی آن بالای 24 کیلوگرم است.

قیمت آبزیان بالا نیست

رئیس سازمان شیلات در مورد قیمت محصولات شیلاتی نیز گفت: اولا باید دید که در شرایط گرانی و تورم موجود در کشور و هزینه‌های تولید، قیمت آبزیان را با کدام منابع پروتئینی مقایسه می‌کنیم؟ و ببینم که با توجه به ارزش غذایی آبزیان آیا قیمت آنها بالا است یا خیر؟! از طرفی انواع تولیدات آبزیان قیمت‌های متفاوتی دارد؛ به‌عنوان مثال همین الان از 4 گونه ماهیان گرمابی، گونه‌هایی مانند فیتوفاگ و بیگ‌هد (سر گنده)، قیمت کمتر از 15 هزار تومان در مزرعه دارند و 2 گونه عمده دیگر یعنی کپور و آمور نیز سر مزرعه قیمت‌‎های در حد 30 هزار تومان دارند. لذا باید زنجیره نقل و انتقال و توزیع تا رسیدن به دست مصرف‌کنندگان را در قالب تقویت زنجیره‌ها و اتحادیه‌های تخصصی در دستور کار قرار داد و سعی کنیم تا تعداد واسطه‌ها را کمتر کنیم؛ چراکه بخش عمده قیمت به‌خاطر وجود واسطه‌ها و دلالان و ضعف اتحادیه‌ها و شبکه‌های توزیع است.

قفس دریایی

خون‌میرزایی در مورد قفس‌های دریای نیز گفت: در خلیج فارس 6 /1  میلیون تن، دریای عمان 2 میلیون تن و در دریای خزر یک میلیون تن (سرجمع 6 /4 میلیون تن) ظرفیت مطالعه شده پرورش ماهی در قفس دریایی انجام گرفته که فعلا پهنه‌های استقرار قفس برای 400 هزار تن را با سازمان محیط زیست توافق داریم.
همچنین به بالای 95 درصد خودکفایی در تجهیزات مورد نیاز قفس رسیده‌ایم، از نظر تکثیر و تولید بچه ماهی نیز زیرساخت‌های مناسبی داریم اما از نظر نهاده‌ها نیازمند واردات هستیم.

ماهیان خاویاری

رئیس سازمان شیلات گفت: با توجه به شناختی که از بیوتکنیک و روش‌های پرورش ماهیان خاویاری پیدا کرده‌ایم، خاویار پرورشی را در برنامه‌هایمان قرار داده‌ایم؛ در حال حاضر بیش از 170 مزرعه پرورش خاویاری در در 21 استان و اقلیم‌های چندگانه کشور فعال هستند و در 10 استان باقی‌مانده نیز هیچ منعی از بابت توسعه آن نداریم. اما استان‌های حاشیه دریای خزر مورد توجه بیشتر است.

حسین کاظمی

مقاله قبلیکاهش هزینه‌های مزرعه، دفع بذور علف‌های هرز
مقاله بعدیسهم 50درصدی باغبانی از ارزآوری در بخش کشاورزی

پاسخ شما

لطفا نظر خود را وارد کنید
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید